Wesoły cmentarz - na Pęksowym Brzyzku

Nad szemrzącym potokiem spoczywa plejada gwiazd i zarazem prości ludzie, górale i przyjezdni, zasłużeni i nieznani.

Dla Agaty Nowakowskiej-Wolak cmentarz na Pęksowym Brzyzku to miejsce magiczne. – Ludzi tam spoczywających połączyło jedno. Tatry i  skalna ziemia – mówi A. Wolska, do niedawna prezes zakopiańskiego Towarzystwa Opieki nad Zabytkami. A. Nowakowska Wolak jest także kierownikiem Działu Konserwacji Zabytków w Muzeum Tatrzańskim. Z racji zawodu już ponad 20 lat zajmuje się z mężem renowacją nagrobków na cmentarzu na Pęksowym Brzyzku. Bardzo dobrze pamięta swoją pierwszą pracę.

– W 1989 r. konserwowaliśmy Pomnik Ofiar Demonstracji Patriotycznych z 1861 r. Ten monument stoi prawie na środku cmentarza. Był wykonany ze składek społecznych przez zakopiańczyka – absolwenta C.K., Szkoły Przemysłu Drzewnego - Andrzeja Gewonta w 1893 r.

Specyfiką tej podhalańskiej nekropolii są nagrobki drewniane.  Przybierają często postać przydrożnych kapliczek z charakterystyczną postacią Jezusa Frasobliwego. Jest tu wiele obelisków drewnianych. Są to prace uczniów Liceum Kenara, wykonane nierzadko pod kierunkiem Władysława Hasiora. Cmentarz zdobią też krzyże projektu Karola Stryjeńskiego, a także dojrzałe, ekspresyjne  prace Antoniego Rząsy i Kenara,  oraz współczesnych znanych rzeźbiarzy: np. Karola Gąsienicy Szostaka, czy Andrzeja Mrowcy.

Są tu też skromne, wiejskie nagrobki kamienne oraz rzeźbiarskie pomniki z kamiennymi krzyżami lub aniołami na skale. To wszystko przeplata się z żelaznymi krzyżami i ogrodzeniami oraz nową metaloplastyką, ozdobioną malowanymi witrażami lub obrazkami na szkle. – Czyni ten cmentarz różnorodnym, kolorowym i wyjątkowym, żeby nie powiedzieć – wesołym – mówi A. Wolak.

Co roku 1 listopada Towarzystwo Muzeum Tatrzańskiego wraz z członkami podhalańskiego oddziału Towarzystwa Opieki nad Zabytkami organizuje na zakopiańskiej nekropolii kwesty na rzecz odnowy zabytkowych nagrobków.

« 1 »
oceń artykuł Pobieranie..
Dyskusja zakończona.

Ze względów bezpieczeństwa, kiedy korzystasz z możliwości napisania komentarza lub dodania intencji, w logach systemowych zapisuje się Twoje IP. Mają do niego dostęp wyłącznie uprawnieni administratorzy systemu. Administratorem Twoich danych jest Instytut Gość Media, z siedzibą w Katowicach 40-042, ul. Wita Stwosza 11. Szanujemy Twoje dane i chronimy je. Szczegółowe informacje na ten temat oraz i prawa, jakie Ci przysługują, opisaliśmy w Polityce prywatności.

Brak konfiguracji reklamy

Najnowszy numer

GN 20/2026

Dziś

ks. Marek Gancarczyk ks. Marek Gancarczyk Redaktor naczelny „Gościa Niedzielnego”, dyrektor Instytutu Gość Media. Święcenia kapłańskie przyjął w 1992 roku. Przez cztery lata pełnił funkcję wikariusza w parafii Najświętszego Serca Pana Jezusa w Rybniku-Niedobczycach. W roku 1996 otrzymał nominację na redaktora naczelnego miesięcznika „Mały Gość Niedzielny”. Funkcję redaktora naczelnego tygodnika „Gość Niedzielny” pełnił od 2003 do 2018. W 2025 roku ponownie objął to stanowisko. W 2008 roku otrzymał nagrodę „Ślad” im. bp. Jana Chrapka. Od 2018 roku jest prezesem zarządu Fundacji Opoka. Od 2018 do 2025 roku był redaktorem naczelnym portalu Opoka.

Nie zmieniajcie nam nauki

Z czym pójdziemy do świata, do takich ludzi jak Ayaan Hirsi Ali? Co ich zachwyci w chrześcijaństwie? Czy blask prawdy, którego już w nim nie będzie?

Więcej w Artykuł
Brak konfiguracji reklamy

Tylko w Gościu