Nagrodzeni za dialog polsko-żydowski

Magdalena Dobrzyniak

dodane 18.02.2020 11:01

Politolog Jan Grosfeld oraz sportowiec i twórca projektu "Ludzie, nie liczby" Dariusz Popiela zostali tegorocznymi laureatami Nagrody im. ks. Stanisława Musiała, przyznawanej osobom zasłużonym dla dialogu chrześcijańsko- i polsko-żydowskiego.

Nagrodzeni za dialog polsko-żydowski Nagroda została przyznana po raz 12. Magdalena Dobrzyniak /Foto Gość

Jan Grosfeld jest politologiem, ekonomistą, działaczem katolickim, profesorem Uniwersytetu Kardynała Stefana Wyszyńskiego. Od lat aktywnie działa na rzecz dialogu chrześcijańsko-żydowskiego jako członek Polskiej Rady Chrześcijan i Żydów oraz Komitetu Episkopatu ds. Dialogu z Judaizmem.

Wiele wykładów, artykułów i książek poświęcił relacjom między chrześcijaństwem a judaizmem. "Konsekwentnie przypomina o żydowskich korzeniach chrześcijaństwa, przekonując o potrzebie odkrywania tych związków i ich konsekwencji. Podkreśla, że odrzucenie czy nieznajomość źródła, z którego wywodzi się Kościół, musi owocować brakiem rozumienia samego siebie, własnej tożsamości religijnej, samej istoty chrześcijaństwa" - czytamy w uzasadnieniu decyzji kapituły.

W komunikacie podkreślony jest aktywny udział laureata m.in. w organizowaniu Dnia Judaizmu w Kościele katolickim. "W pewnym momencie stał się jedną z twarzy dialogu prowadzonego przez Kościół w Polsce" - zauważają członkowie kapituły nagrody.

Dariusz Popiela jest utytułowanym sportowcem, olimpijczykiem, ośmiokrotnym mistrzem Polski i dwukrotnym wicemistrzem Europy w kajakarstwie górskim. Obok sportu ma też inną pasję - przywracanie pamięci o żydowskich mieszkańcach małopolskich miejscowości. Jest autorem projektu "Ludzie, nie liczby".

Z pomocą ludzi, których zgromadził wokół tej inicjatywy, w latach 2017-2018 uporządkował zdewastowany i zarośnięty cmentarz żydowski w Krościenku. Pochowano tam ofiary masowego mordu dokonanego przez Niemców w 1942 roku. Dzięki żmudnym poszukiwaniom udało się też odtworzyć listę 256 ofiar, których nazwiska zostały następnie wyryte na ustawionym na cmentarzu pomniku. Podobną zmianę przeszedł żydowski cmentarz w Grybowie. Tam na pomniku wyryto imiona i nazwiska 1774 żydowskich mieszkańców, co laureat nazwał "ciosem dla zapomnienia i triumfem pamięci".

Dariusz Popiela założył też fundację. Wraz z zespołem zaangażowanych osób zbiera pieniądze na uporządkowanie cmentarza w Czarnym Dunajcu. Na profilu FB "Ludzie, nie liczby" można przeczytać wiele historii konkretnych Żydów i żydowskich rodzin z tej miejscowości, by z imienia i nazwiska upamiętniać ofiary Zagłady.

Uroczystość wręczenia nagrody odbędzie się w piątek 6 marca w auli Collegium Novum Uniwersytetu Jagiellońskiego.

Nagrodę ustanowił Klub Chrześcijan i Żydów "Przymierze". Jej fundatorami są rektor Uniwersytetu Jagiellońskiego, prezydent Krakowa i Gmina Wyznaniowa Żydowska w Krakowie. Wyboru laureatów dokonuje kapituła, której przewodniczy rektor UJ. Nagroda jest przyznawana w dwóch kategoriach: za twórczość promującą ducha dialogu i współpracy chrześcijańsko-żydowskiej i polsko-żydowskiej oraz za podejmowanie inicjatyw społecznych na rzecz pojednania.

Patron nagrody ks. Stanisław Musiał SJ (1938-2004) był wytrwałym rzecznikiem dialogu chrześcijańsko-żydowskiego, konsekwentnie krytykował wszelkie przejawy antysemityzmu i ksenofobii, za co uhonorowano go m.in. Nagrodą im. Jana Karskiego i Poli Nireńskiej. Od 1981 r. był redaktorem "Tygodnika Powszechnego", a w latach 1990-1991 - zastępcą redaktora naczelnego. Ksiądz Musiał jest autorem książki piętnującej grzech antysemityzmu pt. "Czarne jest czarne". Po jego śmierci, z inicjatywy krakowskiej społeczności żydowskiej, na cmentarzu żydowskim w Krakowie przy ul. Miodowej odsłonięto tablicę poświęconą jego pamięci.