Nowy numer 49/2020 Archiwum

Ojczyzna w krzyżu na Giewoncie

Twarda ziemia skalnego Podhala udowadnia, że tutaj dobrze jest być razem Bogu i człowiekowi. Wiedzą o tym członkowie świętującego swoje stulecie Związku Podhalan.

Kultura płynie w żyłach

– Tajemnica sukcesu tkwi w tym, że tradycję i miłość do góralszczyzny przekazujemy z pokolenia na pokolenie, dlatego nawet najmłodsi szybko garną się na scenę i chcą naśladować starszych – tłumaczy Zofia Kubiniec-Stanuch, szefowa Zespołu im. Klimka Bachledy (działającego od 1952 r., a od 1957 r. przy ZP oddział Zakopane), podzielonego na trzy grupy wiekowe. – Ta kultura płynie z krwią w naszych żyłach. Chcemy się jej uczyć i nią się cieszyć. Kochamy to, dlatego znajdujemy czas na próby, a że w zespole liczącym ok. 70 osób jesteśmy jak jedna wielka rodzina, to tym bardziej lubimy się spotykać – zapewniają zgodnie młodzi artyści: Honorata Wyrostek, Ola Wyrostek, Kamila Bafia i Jasiek Bystrzycki. W Rabce-Zdroju, przy gorczańskim oddziale ZP, prężnie działają też zespoły Robcusie i Robcanie, których historia sięga 1935 roku. – One są po prostu częścią mnie. Bez góralszczyzny czuję pustkę, której nie da się niczym wypełnić – wyznaje Renata Pępek z Rdzawki, która do Robcusiów trafiła w wieku 4 lat. Kilka lat później wyjechała z rodziną za ocean, ale i tam nie zapomniała o korzeniach, występując w Harnasiach działających przy ZP Kanada. – Często widziałam, jak ludzie przyjmowali nas ze łzami w oczach, bo nieśliśmy im rodzinne strony, za którymi tęsknili – wspomina. Teraz, mając 21 lat, znów jest w Polsce i nie mogła nie wrócić do Robcusiów. – W zespołach pilnujemy, aby góralskie obyczaje nie zaniknęły, i przekazujemy je dzieciom, opowiadając, jak to kiedyś było. A dzieci to interesuje i same chcą przychodzić na zajęcia – mówi R. Pępek.

ZP stara się też dbać, by młode pokolenie chciało prowadzić góralski styl życia, a ten nierozerwalnie związany jest z pasterstwem. – Obserwujemy jego rozkwit i duże zainteresowanie kursami na juhasa i bacę. Zgłaszają się na nie młodzi po studiach, także kobiety. Być może dzieje się tak, ponieważ przetwory z mleka owczego są coraz bardziej cenione w Europie. Są zdrowe, a oscypek jest naszym dobrem narodowym – zaznacza P. Gąsienica. Jest jeszcze coś, co trzeba zaszczepiać w góralach od pierwszych lat życia. To gwara i przywiązanie do regionalnego stroju. – Niestety, dzieci często wstydzą się gwary, bo rówieśnicy w szkole się z niej śmieją, i nad tym trzeba pracować – przyznaje Artur Majerczak, dyrektor Ośrodka Kultury Gminy Czorsztyn, członek prezydium Zarządu Głównego ZP w Polsce i oddziału ZP w Szczawnicy. Jak opowiada, w Pieninach górale z ZP prowadzą dla dzieci i młodzieży różne zajęcia i warsztaty, podczas których w nowoczesny sposób uczą, jak szyje się tradycyjne koszule czy spodnie, jak robi się instrumenty muzyczne i jak gotuje się regionalne potrawy. Zachęcają też do udziału w góralskich sztukach teatralnych, organizują festyn rodzinny w Szczawnicy, redyk w Jaworkach, współpracują z Polskim Stowarzyszeniem Flisaków Pienińskich i przywożą swoją kulturę m.in. do Krakowa. Co roku przed Bożym Narodzeniem kolędują tu dla małych pacjentów i ich bliskich w Uniwersyteckim Szpitalu Dziecięcym w Prokocimiu.

Watra pod Wawelem

Obchody jubileuszu 100-lecia ZP, nad którymi patronat objął prezydent Andrzej Duda, potrwają w całej Polsce aż do końca grudnia. Wśród najważniejszych wydarzeń znajdą się uroczystości związane z 40. rocznicą pobytu Jana Pawła II w Nowym Targu, nadzwyczajny zjazd Podhalan w rocznicę powstania ZP, 51. Międzynarodowy Festiwal Folkloru Ziem Górskich oraz trzydniowy V Zjazd Karpacki, który odbędzie się pod Wawelem. – Bo gdzie, jeśli nie na krakowskim Rynku, najlepiej ogłosić światu nasze stulecie? Zapalimy tam nawet watrę! – zapowiada P. Gąsienica i dodaje, że atrakcji nie zabraknie. Będą pokazy wyrobu oscypka, Msza św. w katedrze na Wawelu, przemarsz górali Drogą Królewską, występy artystyczne i Posiady Stulecia w hali Cracovii. Patronat medialny nad wydarzeniami, które będą się odbywać w archidiecezji, objął m.in. „Gość Krakowski”.•

« 1 2 »
oceń artykuł Pobieranie..

Wyraź swoją opinię

napisz do redakcji:

gosc@gosc.pl

podziel się

Polecane filmy

Zapisane na później

Pobieranie listy

Reklama